Marynarz wachtowy
STCW II/4 poziom: pomocniczy podstawa: § 14 stan prawny: 2026-07-06 świadectwo bezterminowe (§ 95 ust. 1)
Warianty dojścia
Znajdź wiersz pasujący do Twojego wykształcenia. Każda droga ma własną podstawę prawną.
| Wykształcenie / droga | Staż | Egzamin | Podstawa |
|---|---|---|---|
| uczelnia morska / studia student MJE typu A lub B po zaliczonym pierwszym roku (kierunek co najmniej na poziomie operacyjnym w dziale pokładowym), z zaświadczeniem MJE o ukończeniu programu na poziomie pomocniczym | 2 mies. praktyka pływania w dziale pokładowym | nie | § 14 pkt 1 |
| technikum morskie uczeń MJE typu C po zaliczonym pierwszym roku (kierunek co najmniej na poziomie operacyjnym lub na dyplom szypra żeglugi krajowej), z zaświadczeniem MJE o ukończeniu programu na poziomie pomocniczym | 2 mies. praktyka pływania w dziale pokładowym | nie | § 14 pkt 1 |
| uczelnia morska / studia absolwent studiów w MJE typu B (kierunek co najmniej na poziomie pomocniczym w dziale pokładowym) | 2 mies. praktyka pływania na statku morskim w dziale pokładowym | nie | § 14 pkt 2 |
| technikum morskie absolwent MJE typu C (kierunek co najmniej na poziomie pomocniczym w dziale pokładowym) | 2 mies. praktyka pływania na statku morskim w dziale pokładowym | nie | § 14 pkt 2 |
| kurs (ośrodek szkoleniowy) ukończone szkolenie w MJE typu D (ośrodek szkoleniowy) na poziomie pomocniczym w dziale pokładowym | 6 mies. praktyka pływania na statku morskim w dziale pokładowym | tak | § 14 pkt 3 |
| inna droga rybak ze świadectwem rybaka rybołówstwa morskiego, po szkoleniu w MJE typu D na poziomie pomocniczym w dziale pokładowym | bez dodatkowego stażu § 14 pkt 4 nie wymaga dodatkowej praktyki; warunkiem jest posiadane świadectwo rybaka | tak | § 14 pkt 4 |
| inna droga szyper z dyplomem szypra 1 klasy żeglugi krajowej albo szypra klasy 1 rybołówstwa morskiego, albo szypra żeglugi nieograniczonej rybołówstwa morskiego | bez dodatkowego stażu § 14 pkt 5 nie wymaga dodatkowej praktyki; warunkiem jest posiadany dyplom szypra | tak | § 14 pkt 5 |
Wymagane świadectwa i dokumenty
- świadectwa przeszkoleń podstawowych (STCW VI/1): indywidualne techniki ratunkowe, ochrona przeciwpożarowa stopnia podstawowego, elementarne zasady pierwszej pomocy medycznej, bezpieczeństwo własne i odpowiedzialność wspólna. Formalnie § 13 wymaga ich na świadectwo młodszego marynarza; w praktyce bez nich nie zamustrujesz na praktykę
Egzamin
Egzamin na świadectwo marynarza wachtowego przeprowadza Centralna Morska Komisja Egzaminacyjna (CMKE). Dotyczy tylko dróg z § 14 pkt 3, 4 i 5 (kurs, rybak, szyper). Studenci i absolwenci MJE (pkt 1 i 2) świadectwo uzyskują bez egzaminu.
Najkrótsza odpowiedź: uczysz się w technikum morskim albo na uczelni? Po zaliczonym pierwszym roku i programie poziomu pomocniczego wystarczą 2 miesiące praktyki pływania, bez egzaminu. Idziesz z kursu (ośrodek szkoleniowy)? 6 miesięcy praktyki i egzamin przed CMKE.
Co daje ten dokument
Świadectwo marynarza wachtowego (watchkeeping rating, STCW II/4) to pierwszy “prawdziwy” dokument kwalifikacyjny działu pokładowego: uprawnia do stanowiska marynarza wachtowego na każdym statku, a w żegludze krajowej także do prowadzenia małej jednostki do 9 m i 200 kW bez pasażerów (powyżej 100 kW po egzaminie z obsługi silników) (§ 16 pkt 2). Od niego zaczyna się liczenie drogi na starszego marynarza i dalej, na mostek.
Na co uważać
- Praktyka pływania ma definicję. Liczy się pływanie w charakterze członka załogi na statku morskim; nie liczą się jednostki rekreacyjne, statki wyłączone z eksploatacji ani statki w budowie (§ 2 pkt 15).
- Zaświadczenie o programie poziomu pomocniczego (drogi studenckie z § 14 pkt 1) wydaje Twoja szkoła (MJE). Dopilnuj go przed praktykami: bez niego 2-miesięczna ścieżka nie działa.
- Praktykę dokumentuje wpis w książeczce żeglarskiej (§ 93 ust. 1). Wyrób ją zanim wejdziesz na statek; jak to zrobić, opisujemy w sekcji pierwszych kroków.
- Świadectwo jest bezterminowe (§ 95 ust. 1); nie odnawia się go jak dyplomów oficerskich.
Następny szczebel
Starszy marynarz STCW II/5